KOSOVA ËSHTË NJË KARROCË KUAJSH QË TËRHIQET NGA NJË QEVERI E SABOTUAR, NË EPOKËN E TRENAVE ME LEVITIM MAGNETIK!

(Vetëm analiza dhe diagnoza e saktë e shëron pacientin, sepse ia hap shtigjet mjekut për terapi precize)

(Dija duhet ta udhëheqë politikën, e jo politika dijën)

Një shtet nuk matet vetëm me kapitalin që ka në arkën e tij.

Ai matet me atë që arrin ta ndërtojë me atë kapital.

Sepse paratë që mbeten të papërdorura janë vetëm shifra. Ato nuk ushqejnë familje, nuk ndërtojnë fabrika, nuk krijojnë vende pune dhe nuk u japin njerëzve dinjitet.

Një shtet i mençur nuk i ruan paratë dhe burimet e tij si relikte në muze.

Ai i shndërron ato në energji për të ardhmen.

Kosova sot ka një nga borxhet publike më të ulëta në Evropë. Kjo nuk është thjesht një statistikë ekonomike, por një derë e hapur drejt një mundësie historike.

Por një derë nuk ka asnjë vlerë nëse askush nuk guxon ta hapë.

Pyetja nuk është nëse Kosova duhet të investojë.

Pyetja e vërtetë është:
A kemi guximin ta ndërtojmë vendin tonë ashtu siç e meritojnë brezat që do të vijnë?

Kjo pyetje bëhet edhe më e rëndësishme kur e kuptojmë se qeveria aktuale nuk po e drejton një shtet të zakonshëm, të çliruar nga të gjitha pengesat.

Ajo po përpiqet ta zhvillojë një republikë, subjektiviteti ndërkombëtar i së cilës ende vihet në pikëpyetje nga një pjesë e rëndësishme e botës, ndërsa disa regjime klerofashiste sllave në lindje vazhdojnë të punojnë ditë e natë për ta dobësuar ekonomikisht, diplomatikisht dhe politikisht.

Sikur kjo të mos mjaftonte, një pjesë e opozitës së brendshme shpesh nuk sillet si një rivale korrekte në garën demokratike për ndërtimin e shtetit, por si një forcë destruktive që hedh përditë zhavorr në ingranazhet e tij, duke e penguar kronikisht ecjen përpara.

Njëkohësisht, kryeministri Albin Kurti trashëgoi nga qeveritë e mëparshme një barrë të rëndë politike dhe juridike, veçanërisht çështjen e Asociacionit të Komunave me Shumicë Serbe, e cila vazhdon të prodhojë trysni ndërkombëtare dhe kërkesa shpesh të papajtueshme mes tyre.

Kur kësaj tabloje i shtohen edhe sfidat më të mëdha globale të dekadave të fundit — pandemia, lufta në Ukrainë, rivaliteti i fuqive të mëdha, kriza energjetike, pasiguria ekonomike dhe sulmet e vazhdueshme hibride nga analistë e gazetarë të paguar — atëherë na bëhet e qartë përmasa e jashtëzakonshme e sfidave me të cilat përballet kjo qeveri.

Prandaj, asnjë analizë serioze nuk mund t’i shpërfillë këto rrethana.

Por po aq e vërtetë është se asnjë vështirësi nuk duhet të shërbejë si justifikim për të hequr dorë nga synimi për më të mirën.

Pikërisht në kohë të vështira lind nevoja për më shumë guxim, më shumë dije dhe më shumë vendime largpamëse.

Prandaj politika duhet të mbështetet gjithnjë e më shumë mbi dijen, shkencën dhe ekspertizën.

Me një fjali:

Dija duhet ta udhëheqë politikën, e jo politika dijen.

Sepse një shtet përparon vetëm kur politika udhëhiqet nga dija dhe jo kur dija detyrohet t’u nënshtrohet interesave të politikës.

Një komb nuk bëhet i fortë duke numëruar sa pak ka humbur.

Ai bëhet i fortë duke e ditur sa shumë mund të fitojë.

Historia nuk i kujton popujt që vetëm kursyen.

Ajo i kujton sidomos ata që ndërtuan.

Ata që ngritën ura aty ku kishte ndarje.

Ata që hapën rrugë aty ku kishte pengesa.

Ata që panë shtigje dhe horizonte aty ku të tjerët panë vetëm male me ferra.

Kosova ka nevojë për një vizion që shikon përtej një mandati politik dhe përtej interesave të ditës.

Ka nevojë për një mendim që shtron pyetjen:

“Çfarë do t’u lëmë trashëgim fëmijëve tanë?”

Sepse politika më e madhe nuk është ajo që i fiton zgjedhjet.

Politika më e madhe është ajo që e ndërton të ardhmen.

Pa energji nuk ka industri.

Pa industri nuk ka ekonomi të fuqishme.

Pa ekonomi të fuqishme nuk ka shtet të qëndrueshëm.

Prandaj Kosova duhet të ndërtojë burime të reja energjie, rrjete moderne të transmetimit dhe kapacitete që e bëjnë ekonominë e saj më të sigurt dhe më konkurruese.

Një vend që nuk prodhon energji mbetet i varur nga të tjerët.

Një vend që prodhon energji prodhon edhe pavarësi.

Kosova ka nevojë për hekurudha moderne.

Sepse një shtet pa transport bashkëkohor është si një njeri me ëndrra të mëdha, por me këmbë të lidhura.

Hekurudhat nuk janë vetëm shina çeliku.

Ato janë arteriet e ekonomisë.

Ato i lidhin prodhuesit me tregjet, qytetet me Evropën dhe idetë me mundësitë.

Kosova ka nevojë për fabrika, parqe industriale dhe qendra teknologjike.

Sepse rinia jonë nuk duhet të jetë eksporti ynë më i madh.

Eksporti ynë më i madh duhet të jetë dija, puna dhe produktet që krijohen këtu.

Një vend që humb të rinjtë e tij humb e kapitalin e tij më të çmuar.

Një vend që u krijon atyre mundësi e ndërton të ardhmen e vet.

Kosova duhet ta shndërrojë bujqësinë nga një mjet mbijetese në një industri moderne.

Toka nuk duhet të jetë vetëm vend ku mbillet.

Ajo duhet të jetë vend ku krijohet pasuri.

Me ujitje moderne, me magazina, me industri përpunuese dhe me teknologji bashkëkohore, bujqësia mund të bëhet një nga shtyllat kryesore të fuqisë ekonomike të vendit.

Por pasuria më e madhe e Kosovës nuk ndodhet nën tokë.

Ajo ndodhet në mendjet e njerëzve të saj.

Prandaj duhet të investojmë në shkolla që krijojnë dije e jo vetëm diploma, në universitete që prodhojnë kërkim shkencor dhe në teknologji që na lidh me ekonominë e së ardhmes.

Bota nuk po hyn në epokën e re vetëm me ushtri.

Po hyn me dije.

Me inovacion.

Me inteligjencë artificiale.

Me njerëz që dinë të krijojnë.

Një shtet nuk është i qytetëruar vetëm sepse ka ndërtesa të bukura.

Ai është i qytetëruar kur qytetarët e tij gëzojnë shëndetësi dinjitoze, administratë që u shërben dhe institucione që i respektojnë.

Spitalet moderne nuk janë luks.

Ato janë dëshmi e vlerës që një shoqëri i jep jetës njerëzore.

Administrata digjitale nuk është vetëm teknologji.

Ajo është respekt për kohën dhe dinjitetin e qytetarit.

Kosova nuk vuan nga mungesa e potencialit.

Ajo vuan nga mungesa e guximit për ta shndërruar potencialin në realitet.

Një farë e mirë nuk bëhet pemë vetëm pse ruhet në zemër.

Ajo bëhet pemë vetëm kur mbillet.

Edhe një shtet nuk zhvillohet vetëm sepse ka mundësi.

Ai zhvillohet kur dikush ka guximin t’i shfrytëzojë ato.

Një lokomotivë nuk ecën sepse i lustrohen rrotat.

Ajo ecën sepse ka energji dhe shina mbi të cilat mund të lëvizë.

Edhe Kosova është një lokomotivë.

Pyetja është:

A do të mbetet një karrocë e vjetër kuajsh që tërhiqet nga një kalë i lodhur, ndërsa bota udhëton me trenat më të shpejtë?

Apo do t’i ndërtojë shinat e veta dhe do të ecë me vendosmëri drejt së ardhmes?

Përgjigjja nuk varet vetëm nga ekonomia.

Ajo varet nga guximi.

Nga vizioni.

Nga aftësia për të menduar përtej një dite, një viti apo një mandati.

Sepse brezat që do të vijnë nuk do të na pyesin sa para ruajtëm.

Ata do të na pyesin:

“Çfarë ndërtuat me atë që kishit?”

Dhe kjo është pyetja që çdo brez duhet t’ia bëjë vetes.

Kosova nuk është krijuar për të qëndruar në vend.

Ajo është krijuar për të ecur.

Për të ndërtuar.

Për të krijuar.

Për të dëshmuar se edhe një komb i vogël mund të ketë ëndrra të mëdha.

Sepse shtetet e mëdha nuk lindin nga madhësia e territorit.

Ato lindin nga madhësia e vizionit.

Dhe lokomotivat e historisë nuk presin që koha t’i marrë me vete.

Ato e ndërtojnë vetë rrugën e tyre.

Shkruan Lirim Gashi: